ทำความรู้จัก! ‘แซฟโฟ’ ตำนานหญิงรักหญิงแห่งยุคกรีกโบราณ

หลายคนอาจเคยได้ยินเรื่องรักร่วมเพศในวัฒนธรรมกรีก ที่ไม่ได้มีเพียงแค่เพศชายเท่านั้น แต่ในเพศหญิง ก็มีตำนานรักร่วมเพศเช่นเดียวกัน โดยเป็นเรื่องราวของแซฟโฟ กวีหญิงชาวกรีกโบราณที่มีชีวิตอยู่ระหว่าง 637-572 ปีก่อนคริสตกาล แซฟโฟอาศัยอยู่บนเกาะเลสบอส ที่ตั้งอยู่ในประเทศกรีซปัจจุบัน โดยเธอคือผู้แต่งบทกวีแนวสะท้อนอารมณ์ (Lyric Poetry) ที่มีความละเมียดละไม ลึกซึ้งและกินใจเป็นอย่างมาก

WIKIPEDIA PD

กล่าวกันว่าแซฟโฟเกิดมาในครอบครัวที่ร่ำรวยบนเกาะเลสบอส ประวัติความเป็นมาของเธอค่อนข้างคลุมเครือไม่น้อย บ้างก็ว่าเธอแต่งงานกับเคลไลคัส เศรษฐีจากเกาะแอนดรอสและมีลูกสาวด้วยกันหนึ่งคนชื่อคลีอีส ต่อมาแซฟโฟได้เปิดโรงเรียนให้เด็กสาวได้มาร่ำเรียนวิชาบทกวี ที่เธอสามารถแต่งออกมาได้อย่างลึกซึ้งกินใจ โดยบทกวีของเธอเป็นเรื่องราวของความรักและความลุ่มหลงที่แสนดื่มด่ำ แน่นอนว่ามันต้องเป็นเรื่องราวความรักระหว่างผู้หญิงด้วยกัน อาจเป็นไปได้ว่าแซฟโฟตกหลุมรักเหล่าบรรดานักเรียนหญิงของเธอเอง เมื่อนักเรียนเหล่านั้นจบการศึกษาไป ก็เลยทำให้แซฟโฟใจสลาย และอดคิดถึงนักเรียนหญิงของตนไม่ได้เลยทีเดียว

WIKIPEDIA PD

จากภาพที่ปรากฏบนแจกัน ทำให้เราทราบว่าแท้จริงแล้วแซฟโฟไม่ใช่ผู้หญิงที่งดงามอะไร แต่เป็นสติปัญญาของเธอต่างหากที่แตกต่างจากใคร จนเพลโต นักปราชญ์แห่งยุคยังยกย่องแซฟโฟว่าเป็น ‘เทพธิดามิวส์คนที่สิบ’ สำหรับตำนานเทพธิดามิวส์ (Muses) เป็นเทพธิดาผู้เป็นแรงบันดาลใจให้แก่กวี เป็นผู้ขับร้องบทเพลงแสนไพเราะที่แม้แต่เทพเจ้ายังต้องฟัง โดยพวกนางมีทั้งหมด 9 องค์ นั่นเอง

ด้วยความรู้ความสามารถของแซฟโฟ เลยทำให้กวีในยุคหลังพยายามสร้างเรื่องใส่ร้ายแซฟโฟว่าเธอเป็นพวกรักร่วมเพศ เท่านั้นยังไม่พอ ยังกล่าวหาว่าเธอไปหลงรักชายหนุ่มที่ชื่อฟาออน ที่มีอาชีพเป็นคนพายเรือบนเกาะที่แซฟโฟอาศัย แต่ฟาออนปฏิเสธรัก เลยทำให้แซฟโฟเสียใจไปกระโดดหน้าผาตาย และเรื่องนี้ก็ถูกศิลปินในยุคหลังนำมาสร้างสรรค์เป็นงานศิลปะอีกด้วย อย่างเช่น ฌัก-หลุยส์ ดาวิด ศิลปินในยุคนีโอคลาสสิค ที่มีชื่อเสียงในช่วงปฏิวัติฝรั่งเศสและยังเป็นจิตรกรของจักรพรรดินโปเลียนที่หนึ่ง ได้นำเรื่องราวดังกล่าวมาสร้างสรรค์เป็นภาพวาดอีกด้วย

WIKIPEDIA PD

อย่างไรก็ตาม นักประวัติศาสตร์ไม่เชื่อในข้อกล่าวหาดังกล่าว โดยระบุว่ามีหลักฐานที่ระบุว่าแซฟโฟไม่ได้คิดสั้น เธอใช้ชีวิตในบั้นปลายอย่างสุขสงบ บทความของแซฟโฟนั้นค่อย ๆ เลือนหายไปตามกาลเวลา จะเหลือเพียงบทกวีเพียงไม่กี่บทเท่านั้น แต่ก็ไม่มีบทใดที่สมบูรณ์แบบเลยแม้แต่น้อย

ด้วยความที่แซฟโฟมีชื่อเสียงเกี่ยวกับรสนิยมรักร่วมเพศ เลยทำให้มีการคิดคำใหม่ที่เรียกว่า ‘เลสเบี้ยน’ ขึ้นมา โดยคำนี้เป็นคำที่ดัดแปลงมาจากชื่อเกาะเลสบอส ภายหลังคำว่าเลสเบี้ยน กลายเป็นคำจำกัดความของผู้หญิงที่รักผู้หญิงด้วยกันนั่นเอง

WIKIPEDIA PD

อย่างไรก็ตาม เมื่อปี ค.ศ.2008 ชาวเกาะเลสบอสแสดงความต้องการเปลี่ยนชื่อเกาะ เพราะรู้สึกอึดอัดใจกับการที่ถูกเข้าใจผิดคิดว่าเป็นพวกรักร่วมเพศหรือชาวเลสเบี้ยน และมองว่ามันเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชนของชาวเกาะและทำให้เสียชื่อเสียไปทั่วโลก แต่ถูกศาลของกรีซปฏิเสธโดยให้เหตุผลว่า คำว่าเลสเบี้ยนมีต้นกำเนิดจากแซฟโฟ ที่เป็นคนพื้นเมืองของเกาะเลสโบที่มีประวัติศาสตร์ยาวนานหลายพันปี และคำว่าเลสเบี้ยน ไม่ได้เป็นการเหมารวมประชาชนบนเกาะเลสโบว่ามีรสนิยมรักร่วมเพศแต่อย่างใด

โดยคณะผู้พิพากษาของกรีซมองว่า ตนเองไม่สามารถไปห้ามความคิดของคนทั่วโลกได้ มันเป็นเรื่องที่ดูตลกเสียหน่อย ที่จะไปสั่งไม่ให้คนทั้งโลกเรียกชื่อเกาะนี้ว่าเกาะเลสเบี้ยน

เรียบเรียง : SPOKEDARK.TV

COMMENTS